Maciej Świrski zatrzymany przez CBA. Co wiadomo o sprawie „Sprawiedliwe Sądy”?

Maciej Świrski zatrzymany przez CBA. Co wiadomo o sprawie „Sprawiedliwe Sądy”?

CBA zatrzymało byłych członków zarządu Polskiej Fundacji Narodowej w śledztwie dotyczącym finansowania kampanii „Sprawiedliwe Sądy”.

przez Piotr Lewandowski

Centralne Biuro Antykorupcyjne zatrzymało Macieja Świrskiego, byłego przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz byłego członka zarządu Polskiej Fundacji Narodowej. Czynności przeprowadzono na polecenie Prokuratury Regionalnej w Rzeszowie w związku ze śledztwem dotyczącym finansowania kampanii medialnej „Sprawiedliwe Sądy”, informuje blogspalinowy.pl.

Według informacji przekazanych przez służby postępowanie dotyczy decyzji podejmowanych w 2017 roku oraz szkody majątkowej oszacowanej na co najmniej 8,4 mln zł.

Najważniejsze informacje

  • CBA zatrzymało dwóch byłych członków zarządu Polskiej Fundacji Narodowej.
  • Jednym z zatrzymanych jest Maciej Świrski.
  • Według ustaleń Polskiej Agencji Prasowej drugim zatrzymanym jest Cezary Jurkiewicz.
  • Śledztwo nadzoruje Prokuratura Regionalna w Rzeszowie.
  • Sprawa dotyczy finansowania kampanii „Sprawiedliwe Sądy” w 2017 roku.
  • Prokuratura bada możliwość nadużycia uprawnień, niedopełnienia obowiązków i niegospodarności.
  • Podawana przez śledczych wartość szkody wynosi nie mniej niż 8,4 mln zł.
  • Na moment publikacji nie potwierdzono oficjalnie, że zatrzymanym przedstawiono już zarzuty.

Maciej Świrski zatrzymany przez CBA. Co potwierdziły służby?

Maciej Świrski, były przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji
Maciej Świrski kierował Krajową Radą Radiofonii i Telewizji w latach 2022–2025. Fot. KRRiT / gov.pl

Informację o działaniach CBA przekazał rzecznik ministra koordynatora służb specjalnych Jacek Dobrzyński. Jak poinformował, funkcjonariusze działali na polecenie prokuratora Prokuratury Regionalnej w Rzeszowie.

Agenci zatrzymali dwóch byłych członków zarządu Polskiej Fundacji Narodowej: 64-letniego Macieja Ś. oraz 63-letniego Cezarego J. Pełne dane Macieja Świrskiego potwierdziły między innymi Polska Agencja Prasowa i największe polskie redakcje.

Jak podał rzecznik, zatrzymania przeprowadzono równocześnie. Funkcjonariusze wykonywali również przeszukania i zabezpieczali materiały, które mogą mieć znaczenie dla prowadzonego postępowania.

Zatrzymanie nie jest równoznaczne z przedstawieniem zarzutów ani z uznaniem kogokolwiek za winnego. O dalszym statusie procesowym zatrzymanych decyduje prokurator po zapoznaniu się z materiałem dowodowym.

Siedziba Centralnego Biura Antykorupcyjnego w Warszawie
Siedziba Centralnego Biura Antykorupcyjnego przy Alejach Ujazdowskich w Warszawie. Fot. Adrian Grycuk, CC BY-SA 3.0 PL, Wikimedia Commons.

Czego dotyczy śledztwo w sprawie Polskiej Fundacji Narodowej?

Postępowanie koncentruje się na decyzjach podejmowanych przez zarząd Polskiej Fundacji Narodowej w 2017 roku. Chodzi o przeznaczenie środków fundacji na kampanię medialną pod nazwą „Sprawiedliwe Sądy”.

Według informacji przekazanych przez rzecznika służb śledztwo prowadzone jest w sprawie możliwego:

  • nadużycia uprawnień przez członków zarządu PFN,
  • niedopełnienia ciążących na nich obowiązków,
  • wyrządzenia fundacji szkody majątkowej w wielkich rozmiarach,
  • niegospodarności przy wydatkowaniu środków.

Prokuratura szacuje badaną szkodę na nie mniej niż 8,4 mln zł. Jest to kwota wskazywana przez organy prowadzące postępowanie, a nie prawomocnie stwierdzona strata przypisana konkretnej osobie.

Element sprawyPotwierdzone informacje
Okres objęty głównym wątkiem2017 rok
PodmiotPolska Fundacja Narodowa
Kampania„Sprawiedliwe Sądy”
Badana szkodaCo najmniej 8,4 mln zł
Organ prowadzący czynnościCentralne Biuro Antykorupcyjne
Organ nadzorujący śledztwoProkuratura Regionalna w Rzeszowie
Status zarzutówBrak oficjalnego potwierdzenia ich przedstawienia na moment publikacji

Czym była kampania „Sprawiedliwe Sądy”?

Kampanię uruchomiono w 2017 roku, kiedy w Polsce trwał intensywny spór dotyczący zmian w wymiarze sprawiedliwości. W jej ramach publikowano materiały internetowe, emitowano spoty telewizyjne oraz rozwieszano billboardy przedstawiające przypadki niewłaściwych zachowań sędziów.

Deklarowanym celem kampanii było informowanie obywateli o problemach w sądownictwie i uzasadnianie potrzeby reform. Przeciwnicy przedsięwzięcia twierdzili natomiast, że miało ono charakter polityczny i służyło dyskredytowaniu całego środowiska sędziowskiego.

Przedmiotem obecnego śledztwa nie jest jednak sama treść politycznego sporu, lecz sposób podjęcia decyzji o finansowaniu kampanii oraz zgodność tych wydatków z obowiązkami zarządu i celami fundacji.

Ogłoszenie powstania Polskiej Fundacji Narodowej w 2016 roku
Ogłoszenie powstania Polskiej Fundacji Narodowej w lipcu 2016 roku. Fot. P. Tracz / KPRM, domena publiczna, Wikimedia Commons.

Jak powstała Polska Fundacja Narodowa?

Polska Fundacja Narodowa została utworzona w 2016 roku przez 17 spółek z udziałem Skarbu Państwa. Jej zadaniem miało być promowanie Polski za granicą, wzmacnianie polskiej marki oraz prezentowanie osiągnięć gospodarczych, historycznych i kulturalnych kraju.

Maciej Świrski zasiadał w zarządzie PFN od kwietnia 2017 do lipca 2018 roku. W późniejszych latach pełnił funkcje w Polskiej Agencji Prasowej, a w 2022 roku został przewodniczącym Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Funkcję szefa KRRiT sprawował do 2025 roku.

Kiedy rozpoczęło się postępowanie?

Pierwsze śledztwo dotyczące finansowania kampanii „Sprawiedliwe Sądy” wszczęła w drugiej połowie czerwca 2024 roku Prokuratura Okręgowa w Warszawie.

Jak informował wówczas rzecznik tej prokuratury, postępowanie dotyczyło decyzji podejmowanych od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 roku przez członków zarządu PFN zobowiązanych do zajmowania się sprawami majątkowymi fundacji.

Sprawa została następnie przejęta przez Prokuraturę Regionalną w Rzeszowie. Zatrzymania z 14 lipca 2026 roku są kolejnym etapem postępowania, które trwa już od ponad dwóch lat.

Co może wydarzyć się po zatrzymaniu?

Po zakończeniu przeszukań i innych czynności zatrzymani mają zostać doprowadzeni do prokuratury. Następnie prokurator może przeprowadzić przesłuchania i zdecydować, czy zgromadzone dowody uzasadniają przedstawienie zarzutów.

Możliwe są między innymi następujące decyzje:

  1. przedstawienie zarzutów i przesłuchanie w charakterze podejrzanego,
  2. zwolnienie po wykonaniu czynności bez stosowania dodatkowych środków,
  3. zastosowanie wolnościowych środków zapobiegawczych, takich jak dozór policji, poręczenie majątkowe lub zakaz kontaktowania się z określonymi osobami,
  4. skierowanie do sądu wniosku o tymczasowe aresztowanie, jeżeli prokuratura uzna, że istnieją ustawowe przesłanki.

Rzecznik prokuratury przekazał, że śledztwo prowadzone jest między innymi w kierunku przestępstwa niegospodarności. Jego kwalifikowana postać może być zagrożona karą do 10 lat pozbawienia wolności. Nie oznacza to jednak, że taka kwalifikacja została już formalnie przypisana zatrzymanym.

Kluczową informacją w kolejnych godzinach będzie komunikat Prokuratury Regionalnej w Rzeszowie o wynikach przesłuchań i ewentualnych środkach zapobiegawczych.

Czy Maciej Świrski usłyszał już zarzuty?

Na moment publikacji nie pojawił się oficjalny komunikat potwierdzający, że Maciejowi Świrskiemu przedstawiono zarzuty. Rzecznik służb informował wcześniej, że decyzja w tej sprawie zostanie podjęta przez prokuratora po przewiezieniu zatrzymanych do Rzeszowa i zakończeniu czynności.

Sformułowania pojawiające się w wypowiedziach polityków, według których zatrzymani „usłyszą zarzuty”, nie są równoznaczne z oficjalną informacją o ich formalnym przedstawieniu.

Maciej Świrski zatrzymany przez CBA – pytania i odpowiedzi

Dlaczego zatrzymano Macieja Świrskiego?

Zatrzymanie ma związek ze śledztwem dotyczącym finansowania przez Polską Fundację Narodową kampanii „Sprawiedliwe Sądy” w 2017 roku.

Kto jeszcze został zatrzymany?

Służby poinformowały o zatrzymaniu Cezarego J. Według ustaleń PAP chodzi o Cezarego Jurkiewicza, byłego członka zarządu PFN i byłego warszawskiego radnego.

Jakiej kwoty dotyczy śledztwo?

Organy prowadzące postępowanie wskazują na szkodę w wysokości co najmniej 8,4 mln zł.

Czy zatrzymani są winni?

Nie. O winie może rozstrzygnąć wyłącznie sąd w prawomocnym wyroku. Zatrzymanie i prowadzenie śledztwa nie przesądzają odpowiedzialności karnej.

Co będzie dalej?

Prokurator zdecyduje o ewentualnym przedstawieniu zarzutów oraz o tym, czy wobec zatrzymanych należy zastosować środki zapobiegawcze.

Warto też sprawdzić, czy skok cen ropy Brent po eskalacji USA–Iran przełoży się na ceny paliw w Polsce.

Zobacz inne