Rząd stawia na biometan. Czy nowe wsparcie zmieni rynek paliw w Polsce?

Rząd stawia na biometan. Czy nowe wsparcie zmieni rynek paliw w Polsce?

Nowe przepisy mają przyspieszyć rozwój biometanowni i zwiększyć wykorzystanie odnawialnego gazu w transporcie.

przez Piotr Lewandowski

Rada Ministrów przyjęła projekt UD332, który ma uruchomić aukcyjny system wsparcia dla dużych instalacji produkujących biometan. Nowe rozwiązania mają ograniczyć ryzyko inwestorów, ułatwić przesył odnawialnego gazu poza miejsce jego wytwarzania i przyspieszyć budowę rynku, który w Polsce nadal znajduje się na wczesnym etapie. Nie oznacza to jednak, że biometan w najbliższych tygodniach pojawi się masowo na stacjach paliw albo obniży ceny tankowania, informuje blogspalinowy.pl.

Najważniejsze informacje:

  • Rząd przyjął projekt ustawy 14 lipca 2026 roku, ale przepisy nie weszły jeszcze w życie.
  • Aukcje mają objąć instalacje biometanowe o mocy większej niż 1 MW.
  • Postępowania aukcyjne ma prowadzić Prezes Urzędu Regulacji Energetyki.
  • Projekt reguluje także gazociągi bezpośrednie dla biogazu, biogazu rolniczego i biometanu.
  • Najbardziej prawdopodobnym zastosowaniem transportowym jest BioLNG dla ciężarówek oraz BioCNG dla pojazdów przystosowanych do zasilania gazem.

Co dokładnie przyjął rząd?

Ministerstwo Klimatu i Środowiska poinformowało, że 14 lipca Rada Ministrów zaakceptowała projekt nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw. Dokument oznaczony numerem UD332 ma teraz trafić do parlamentu.

Kluczowym elementem projektu jest oddzielny mechanizm aukcyjny dla instalacji wytwarzających biometan o mocy powyżej 1 MW. Wytwórcy mają konkurować ceną, a zwycięskie projekty uzyskają ochronę przed częścią ryzyka rynkowego. Według informacji przedstawionych przez resort wsparcie może obowiązywać nawet przez 20 lat.

„Stabilne warunki wsparcia przez okres aż do 20 lat” mają ułatwić podejmowanie wieloletnich decyzji inwestycyjnych.Ministerstwo Klimatu i Środowiska, 15 lipca 2026 r.

Element projektuCo ma się zmienić?Znaczenie praktyczne
Aukcje dla biometanuWsparcie instalacji o mocy większej niż 1 MW, prowadzone przez Prezesa UREWiększa przewidywalność przychodów dla dużych projektów
Okres wsparciaMożliwość korzystania z mechanizmu nawet przez 20 latŁatwiejsze planowanie finansowania inwestycji
Gazociąg bezpośredniNowe zasady dostarczania biogazu i biometanu poza miejsce produkcjiWięcej możliwości sprzedaży gazu lokalnym odbiorcom
Łączenie pomocyMożliwość połączenia wsparcia operacyjnego z inwestycyjnym zgodnie z zasadami pomocy publicznejSzansa na zmniejszenie bariery wysokich kosztów budowy

Aukcja nie jest dopłatą do każdego metra sześciennego gazu bez żadnych warunków. Ma być konkurencyjnym mechanizmem, w którym inwestorzy składają oferty, a szczegółowe zasady będą wynikały z ostatecznego tekstu ustawy i przepisów wykonawczych.

Biogaz a biometan — jaka jest różnica?

Pojęcia „biogaz” i „biometan” bywają używane zamiennie, ale nie oznaczają tego samego paliwa. Biogaz powstaje podczas fermentacji beztlenowej między innymi odpadów rolniczych, pozostałości z przetwórstwa spożywczego, obornika lub innych substratów organicznych. Zawiera metan, dwutlenek węgla oraz domieszki, dlatego w surowej postaci najczęściej służy do produkcji energii elektrycznej i ciepła.

Biometan jest biogazem poddanym oczyszczaniu. Usuwa się z niego dwutlenek węgla, związki siarki i inne zanieczyszczenia, aby uzyskać parametry zbliżone do gazu ziemnego. Dzięki temu może być wtłaczany do sieci, sprężany do postaci BioCNG albo skraplany jako BioLNG. Proces ten opisuje również Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa.

  • Biogaz: paliwo surowe, powstające bezpośrednio w procesie fermentacji.
  • Biometan: oczyszczony biogaz o jakości pozwalającej zastępować gaz ziemny.
  • BioCNG: sprężony biometan dla pojazdów przystosowanych do CNG.
  • BioLNG: skroplony biometan wykorzystywany przede wszystkim w ciężkim transporcie.

Czy biometan może trafić do transportu?

Tak, ale nie jako paliwo do dowolnego samochodu. BioCNG może zasilać pojazdy z fabryczną lub odpowiednio homologowaną instalacją CNG, natomiast BioLNG jest kierowane głównie do ciężarówek dalekobieżnych i innych dużych odbiorców. Biometanu nie można po prostu wlać do baku auta benzynowego, diesla ani samochodu z instalacją LPG.

Ciężarówki podczas tankowania na stacji LNG
Stacja LNG dla transportu ciężkiego. BioLNG może korzystać z podobnego modelu dystrybucji. Fot. Bertux, Wikimedia Commons, licencja CC BY-SA 4.0.

W praktyce pierwszymi odbiorcami krajowego biometanu mogą być duże floty, przewoźnicy, autobusy, pojazdy komunalne oraz zakłady przemysłowe mające stałe zapotrzebowanie na gaz. Taki rynek łatwiej budować wokół długoterminowych umów niż wokół przypadkowego popytu kierowców indywidualnych.

Transport jest już obecny w strategiach największych podmiotów. ORLEN i KOWR zapowiedziały rozwój instalacji biogazowych i biometanowych, a koncern planuje pozyskiwać do 240 mln m³ biometanu rocznie do 2035 roku. W komunikacie wprost wskazano BioLNG jako odnawialne paliwo dla ciężkiego transportu.

Przedstawiciele ORLEN i KOWR po podpisaniu porozumienia dotyczącego rozwoju biogazu i biometanu
Porozumienie ORLEN, ORLEN Biometan i KOWR dotyczące rozwoju instalacji biogazowych i biometanowych. Źródło: materiał prasowy ORLEN.

Dlaczego gazociąg bezpośredni jest ważny?

Nie każda biometanownia powstanie w miejscu, w którym łatwo podłączyć się do krajowej sieci gazowej. Projekt ma określić zasady funkcjonowania gazociągu bezpośredniego, którym biogaz, biogaz rolniczy lub biometan będzie można dostarczać do odbiorcy poza terenem instalacji.

To rozwiązanie może mieć znaczenie dla zakładów spożywczych, ciepłowni, gospodarstw, lokalnych klastrów energii lub baz transportowych. Nie rozwiązuje jednak automatycznie problemu kosztów przyłączenia, jakości gazu, pozwoleń i opłacalności konkretnej trasy. Sam zapis w ustawie nie zastąpi infrastruktury, lecz może usunąć jedną z barier prawnych.

Czy nowe przepisy obniżą ceny paliw?

Na obecnym etapie nie ma podstaw, by zapowiadać tańsze tankowanie. System aukcyjny ma przede wszystkim zwiększyć przewidywalność inwestycji i zachęcić do budowy instalacji. Ostateczny koszt BioCNG lub BioLNG będzie zależał między innymi od ceny substratów, kosztów oczyszczania, energii, finansowania, transportu, infrastruktury oraz popytu.

Resort klimatu szacuje krajowy potencjał biometanu na co najmniej 3,2 mld m³ rocznie, a potencjał techniczny nawet na 8 mld m³. Jednocześnie ministerstwo ocenia, że w pierwszym etapie systemu aukcyjnego może powstać co najmniej 53 nowych instalacji, przy ponad 120 projektach widocznych już na rynku. Są to jednak szacunki i plany, a nie gwarantowana produkcja.

Co zmieni się dla kierowców i przewoźników?

  • Kierowcy aut benzynowych, diesli i LPG: projekt nie przynosi bezpośredniej zmiany sposobu tankowania ani cen.
  • Użytkownicy pojazdów CNG: w dłuższej perspektywie mogą zyskać dostęp do większej ilości odnawialnego gazu, jeśli powstaną instalacje i kanały dystrybucji.
  • Przewoźnicy korzystający z LNG: BioLNG może być jednym z pierwszych realnych rynków zbytu dla krajowego biometanu.
  • Operatorzy flot: znaczenie będą miały dostępność stacji, umowy na dostawy i całkowity koszt użytkowania pojazdów, a nie wyłącznie cena samego paliwa.

Kiedy projekt może zacząć działać?

Przyjęcie projektu przez Radę Ministrów nie kończy procesu legislacyjnego. Dokument musi przejść prace w Sejmie i Senacie, zostać podpisany przez prezydenta oraz opublikowany. Parlament może też zmienić część proponowanych rozwiązań. Dopiero później możliwe będzie uruchomienie szczegółowych procedur, przygotowanie aukcji i realizacja inwestycji.

Warto też sprawdzić, co policja ustaliła po tragicznym wypadku w Czernichowie na DW948, w którym zginęły dwie osoby.

Zobacz inne